zijn wat je ziet, kijkend naar Kaneo

Erg leuk: urbanist Kris Oosting startte onlangs het blog zijn wat je zietwaarop schrijvers een ode mogen brengen aan hun lievelingsplek. Mijn bijdrage staat deze week online.

Het enige dat een panoramisch uitzicht nog in de weg staat, is het stel statige cipressen aan weerszijden van het stenen pad dat trapsgewijs naar beneden kronkelt. Het glinsterende water dat zich openbaart tussen de ranke bomen komt steeds dichterbij. Ik daal af van de heuvel, langs het Fort van Samuel, laat het St. Pantelejmon achter me, totdat bebossing abrupt plaatsmaakt voor lucht en ruimte.

Geen andere route doet St. Jovan Kaneo meer eer aan. Daar is ze, het sympathieke kerkje dat ondanks haar bescheiden statuur onmogelijk in het niet kan vallen bij haar minstens zo indrukwekkende achtergrond: het meer van Ohrid. Al die kleuren blauw, almaar lichter richting het zuiden – een overweldigende aanblik. Bezweet van de zoveelste tocht kijk ik naar de tot leven gewekte ansichtkaart die voor me opdoemt, het weidse beeld dat op elke reisgids over Macedonië prijkt. Mijn Kaneo, maar tegelijk dat van iedereen. Een boegbeeld, fier en majestueus gelegen op een uitsteeksel van het gebergte dat de stad met het eeuwenoude meer verbindt.

Links en rechts bergen, hooggelegen dorpjes, een enkele paraglider. Alleen strakwitte hotels langs kilometers kiezelstrand die de golving van de natuur doorbreken. Onder me het geluid van een motorbootje, dat zijn tocht tijdelijk in het heldere water kerft. Van rotsen duikende jongens, vers bebaard in de keel en, zoals altijd, geliefden die zich verstrengeld in de zonsondergang verliezen. Mijn longen vullen zich met lucht. Waar ik ook heen vlieg in mijn dromen, hier land ik.

Beroemde auteurs die elkaars werk haatten

Klik op de afbeelding om naar de interactieve versie te gaan.
Via Huffington Post.

Verrassing: het meest vriendelijke, goedkope en veilige land

Ik zeg het natuurlijk al jaren. En ik was hier niet tijdelijk komen wonen als dit het meest onveilige, onaardige en dure land ter wereld zou zijn. Dan was ik wel naar Venezuela gegaan, dat niet ontoevallig onderaan de lijst van Cheapest, safest and friendliest countries bungelt, opgesteld door The World Economic Forum aan de hand van een 500 pagina’s tellend rapport. In dat rapport is onder andere de omgang van locals met vreemden, de kosten voor levensonderhoud en de mate van veiligheid van landen over de hele wereld onder de loep genomen. Wie tijd heeft om dat rapport door te nemen zal vast wat mankementen ontdekken, zoals bij elk onderzoek of meting. Toch kan je er, over het geheel genomen, genoeg informatie uit halen en zal de uitkomst voor veel mensen onverwacht zijn. Want welk land scoort bij elkaar het hoogst in de drie categorieën ‘goedkoopste’, ‘veiligste’ en ‘vriendelijkste’?

Macedonië.

Of zoals de Zuid-Afrikaans-Indiase schrijver van het oorspronkelijke artikel, Kimeshan Naidoo, stelt: “I barely even know where Macedonia is but judging from these results it could be a hidden gem.”

It is, Kimeshan, it is.

Dit kleine landje met zo’n twee miljoen inwoners, verspreid over een gebied dat ongeveer tweederde van Nederland beslaat, met zijn hoge bergen en meer dan vijftig meren, geitenkazen en puntpaprika’s, wijngaarden en fruitvelden, mystieke kloosters, opgravingen, kerken en moskeeën is zeker een hidden gem en mag dat wat mij betreft voorlopig nog wel even blijven.

Tenzij de Amerikanen het hier willen komen ‘ontdekken’. Nema problem, qua fooi.


Macedonië, Georgië, de Verenigde Arabische Emiraten, Marokko, Hong Kong, Montenegro, Malta, Taiwan… Kies je volgende vakantiebestemming maar uit. 

Vriendelijkste / onvriendelijkste

De vijf vriendelijkste landen: 1. IJsland 2. Nieuw Zeeland 3. Marokko 4. Macedonië 5. Oostenrijk.
De vijf meest onvriendelijke landen: 140. Bolivia 139. Venezuela  138. Rusland 137. Kuwait 136. Letland.

Goedkoopste / duurste

De vijf goedkoopste landen (groen): 1. India 2. Pakistan 3. Nepal 4. Algerije 5. Bolivia.
De vijf duurste landen (rood): 95. Noorwegen 94. Zwitserland 93. Australië 92. Luxemburg 91. Denemarken.

Veiligste / meest onveilige

De vijf veiligste landen (groen): 1. Japan 2. Taiwan 3. Hong Kong 4. United Arab Emirates 5. Malta. 
De vijf meest onveilige landen (rood): 95. Venezuela 94. Trinidad & Tobago 93. Zuid-Afrika 92. Kenia 91. Puerto Rico.

Bron: Top 15 Cheap, Safe and Friendly Countries Map porn 

Zdravo, Dubrovik

De veelzijdige vijg

De vijgenboom in de tuin van mijn oma geeft verkoeling op warme ochtenden, als de zon het terras achter het huis beschijnt. En soms, wanneer we daar zitten, dringt het ineens tot ons door: de vijgen die nu nog zo groot als theezakjes aan de takken boven ons hangen, zullen over een maand, of misschien wat langer, dik, zwaar en sappig zijn. Klaar om te pletter te vallen op de zalmroze tegels. We moeten het in de gaten houden, nemen we ons voor. Want wat is er nu verrukkelijker dan een rijpe vijg, vers uit eigen tuin? Puur, op een pizza, liggend op wat gesmolten geitenkaas of brie uit de oven, badend in caramel of besprenkeld met honing en walnoten, of verwerkt in een frisse en oogverblindend uitziende taart?

Een kamer zonder kleed straalt armoede uit

Macedoniërs zijn gek op kleedjes. Elke kamer heeft er één, of een paar, die meer dan eens overlappen en het interieur als geheel bepaald geen rustieke uitstraling geven. Maar toegegeven, het is verdomd handig dat je je kunt verliezen in de patronen en kleurcombinaties van die kleedjes zonder dat je lang van stof zijnde gesprekspartner doorheeft dat je afdwaalt. En: het is lekker warm onder de voeten. In de zomer net iets té warm, wat me jaren geleden bewoog een van de perzische tapijten in de slaapkamer weg te halen zodat er met blote voeten op de hardhouten vloer gekuierd kon worden. Of gedanst. Waarop mijn oma dreigend zei: ‘Leg dat kleed onmiddellijk terug, je vat nog kou!’ en mijn moeder die felle reactie vlak daarna van duiding voorzag: ‘Een kamer zonder kleed straalt armoede uit.’ Gek genoeg dacht ik niet onmiddellijk aan de buren, die nooit mijn slaapkamer zullen betreden, en wat ze zouden denken, maar aan meters pure wol die een leven lang tegen mijn arme voetjes aan zou kriebelen.

De gemiddelde Macedoniër is, kortom, nog niet bekend met het fenomeen vloerverwarming en dat is maar goed ook, want vloerverwarming is, weten we allemaal, het einde van de beschaving.

Toch houd ik van kleedjes. Niet om rijkdom te pretenderen, maar omdat een kamer met een beetje rood erin gezellig oogt. Als die kleedjes tijdens de zomer maar naar zolder verkassen.

Instaohrid

‘White Rabbit’ in het Arabisch

Een paar weken geleden vroeg ik me op Nummer van de Dag af wat er van een liedje overbleef, als die in een andere taal zou worden gezongen. Vaak bleek dat wel mee te vallen; ‘Komm, Gib Mir Deine Hand’ van The Beatles doet niet onder voor origineel ‘I Want To Hold Your Hand’, als je de uitspraak van de Britten niet meerekent. De opname is bijzonder, fris, en de mannen lijken in voor een lolletje, ook al werden ze er praktisch toe gedwongen. De versies waren niet nodig geweest voor de populariteit van de band, aldus de producer achteraf, maar voor de geschiedenis van de popmuziek is het natuurlijk alleszins geinig.

Vervolgens vroeg ik me af wat uiteindelijk bepaalt waarom we een liedje in de ene taal mooier vinden dan de andere. The Beatles hoor ik inderdaad liever met hun Britse accent. Nena liefst ook gewoon in het Duits: ’99 LuftBallons’ is zoveel spannender en puntiger dan de Engelstalige versie die helaas óók werd uitgebracht. Je zou hieruit kunnen concluderen dat zolang je in je moedertaal blijft zingen, het allemaal wel goed komt. Die theorie moet ik bestrijden: Jennifer Lopez is zowel in het Engels als het Spaans vrij bagger. Taal kan alles, behalve een genre redden.

Bij bovenstaande voorbeelden ben ik steeds uitgegaan van een en dezelfde artiest die een nummer in verschillende talen opnam. Michael Jackson die zijn nummers ook in het Frans en Spaans uitbracht, David Bowie die ‘Heroes’ in het Duits (‘Helden’) en Frans (‘Héros’) inzong. ‘Sunday Girl’ in het Frans, dat de sekssymboolstatus van Blondie maar weer eens bevestigde. Als het Nummer van de Dag in dit rijtje had gestaan, dan hadden we nu geluisterd naar Jefferson Airplane’s Arabische versie van ‘White Rabbit’. Helaas is er geen grotere teleurstelling denkbaar: Jefferson Airplane kan geen Arabisch. Althans, dat vermoed ik. Wie dat wel kan is Mayssa Karaa, de 23-jarige Libanese zangeres die een Arabische versie van het nummer inzong voor de soundtrack van Oscarfavoriet American Hustle (2013).

De makers van American Hustle hebben zich hiermee op het pad van collega filmmaker David Lynch begeven, die al in 2001 bewees dat een ijzersterk liedje in elke taal overkomt. Zo is ‘Llorando’ van Rebekah Del Rio, origineel Roy Orbisons ‘Crying’, het mooist vertaalde liedje ooit. Maar het idee van vertalen kwam niet onmiddellijk in muzieksamensteller Susan Jacobs op. In een interview met The Huffington Post vertelt ze dat het origineel van Jefferson Airplane al vroeg in haar hoofd zat, voor een bepaalde scène. Regisseur David O. Russell erkende dat het nummer de perfecte ondersteuning zou kunnen bieden maar “was always hoping that as it’s a ’60’s song, we might come across a ’70’s song that worked equally well.” Dat bleek lastig.

‘White Rabbit’ bleef in zijn eenvoud en dramatische opbouw de grote favoriet. Uiteindelijk was het producer Mark Batson (Dr. Dre, Alicia Keys) die voorstelde om de Engelse taal los te laten. Een ‘aha-moment’ voor Susan. Via via werd Mayssa Karaa, vloeiend in Engels en Arabisch, gevonden. Ze zong een demo in op haar iPhone terwijl ze in Libanon haar tour aan het afronden was en werd direct ingehuurd.

Ik weet gewoon niet wat ik mooier vind: het feit dat Mayssa zo trouw is gebleven aan het geweldige origineel, haar diepe, krachtige stem, of de Arabische taal waarin ze zingt.

Dit artikel verscheen vrijdag 21 maart 2014 op dagelijks muziekblog Nummer van de Dag

Linkpakket / 23

Wilders stelde op de verkiezingsavond de vraag: “Meer of minder Marokkanen?” waarop het publiek scandeerde: “Minder, minder minder!” Nou, als WIJ daaruit moeten kiezen, dan zeggen wij van de Meer Marokkanen-Facebookpagina: méér! En dan draaien we de boel verder ook om. En maken we er toch gewoon een feest van? Dat moet met bijna 15.000 likes wel lukken, dunkt me.

…en 13 andere linkjes die je de afgelopen week miste:

“Íémand moet een knoop doorhakken over de Verordening tot Regeling van de Verkoop van in Bewaring Genomen Fietsen en Bromfietsen. Want ik ben er te beroerd voor. (…) Daarom ga ik vandaag vol overtuiging stemmen”, aldus Sheila Sitalsing in de Volkskrant.

Honderden theorieën over de vermiste MH370, maar deze lijkt de meest simpele verklaring te geven.

De vader van Adam Lanza, de jongen die in Newport zijn moeder, twintig kinderen en daarna zichzelf doodschoot, zoekt in The New Yorker naar antwoorden.

19 dagelijkse gewoonten van kunstenaars die je kunnen helpen om creatieve vrijheid te vinden.

Zelfs als babysitter verdienen mannen meer.

Rake kunst: politici die de opwarming van de aarde bespreken.

10 schrijftips van Zadie Smith.

Dit is geen papegaai. Kijk maar goed.

Foto’s van het nieuwe Mad Men seizoen, dat 13 april begint. We zijn officieel in de seventies belandt.

Een mobiele fotostudio, ingericht als kamer, toevallige voorbijgangers die op de foto gaan, en tadaa: een prachtige fotoserie.

Als je als internationale popartiest optreedt in Nederland loop je een rondje op de Wallen en steek je voordat je het podium opgaat nog even een jointje op. Althans, dat wordt vaak aangenomen. Beyoncé en Jay-Z deden dat misschien wel een keer, maar afgelopen week bezochten ze in ieder geval óók het Anne Frank Huis.

“Hey, that’s Ezra Koenig, from Vampire Weekend!” The New York Times over het fenomeen van beroemde cameo’s in met name de serie Girls.

Meer Marokkanen

Mark Rutte, je bent de slapste zak hooi die ik ooit mijn minister-president mocht noemen. Een ‘vieze smaak in je mond’ krijg je van bedorven zuurkool. Van een collega-politicus die op verkiezingsavond, ten overstaan van een zaal vol aanhangers en een paar gekooide journalisten, belooft te regelen dat er wat minder exemplaren van een specifieke bevolkingsgroep in het land zullen vertoeven, krijg je schuim op je bek, een waas voor de ogen en een onstuitbare behoefte om die collega verbaal op z’n muil te kletsen. Niet meer, maar zeker ook niet minder.

Dat is wat ik eraan toe te voegen heb. Van mij mogen de verdere analyses (‘Valt dit onder vrijheid van meningsuiting?’ Antwoord: ja), duidingen (‘Wilders met Hitler vergelijken, mag dat?’ Antwoord: Who cares), meta-duidingen (‘Praten we niet te veel over deze man?’ Antwoord: ehm, nee) nuanceringen (‘Wilders bedoelt criminele Marokkanen toch?’ Antwoord: ehm, ook nee); kanttekeningen (‘Er zijn ook wel echt problemen met Marokkanen hoor’ Antwoord: Artikel 1 van de Grondwet) en andere bespiegelingen achterwege blijven. Soms is terugschelden genoeg.

Uit: ‘Hé @GeertWildersPVV, hier een middelvinger van @RobWijnberg #fijnedagnog’ van Rob Wijnberg, De Correspondent. Lees het hele stuk hier.

Niet minder, maar meer Marokkanen.